Tanım
a ve b tam sayı, b ≠ 0 olmak üzere a/b biçiminde yazılabilen sayılardır. Paydası sıfır olan ifade tanımsızdır.
Sıralama
- Paydalar eşitse: Payı büyük olan büyüktür.
- Paylar eşitse (pozitif): Paydası küçük olan büyüktür: 3/5 > 3/7.
- Pay ile payda arasındaki fark eşitse (1'den küçük pozitif kesirler): Paydası büyük olan büyüktür: 2/3 < 3/4 < 4/5.
- Yöntem bulunamıyorsa ortak payda ya da ondalık gösterim kullan.
Devirli ondalık sayılar
Kesre çevirme kuralı: (sayının tamamı − devretmeyen kısım) / (devreden basamak kadar 9, devretmeyen ondalık basamak kadar 0).
- 0,333… = 3/9 = 1/3
- 0,1666… (6 devreden) = (16 − 1) / 90 = 15/90 = 1/6
- 1,222… (2 devreden) = (12 − 1) / 9 = 11/9
Tam sayılı kesirler
2 1/3 = (2 · 3 + 1) / 3 = 7/3.
İşlem önceliği
Parantez → üs → çarpma ve bölme (soldan sağa) → toplama ve çıkarma (soldan sağa).
Örnek: (1/2 + 1/3) / (1/6) = (5/6) / (1/6) = 5.
Sık yapılan hatalar
- Kesirleri toplarken payları ve paydaları ayrı ayrı toplamak: 1/2 + 1/3 = 5/6, 2/5 değil.
- Devirli sayıyı çevirirken devretmeyen kısmı çıkarmayı unutmak.
- Negatif kesirlerin sıralamasında pozitif kesir kurallarını aynen uygulamak; negatiflerde sıralama ters döner.